İran dövlət televiziyası İran İslam Respublikası Radiosu və Televiziyasının (İRİB) məlumatına görə, ABŞ müharibəni dayandırmağı hədəfləyən 10 maddəlik təklifi "prinsipial olaraq" qəbul etdiyini bəyan edib.
İran Milli Ali Təhlükəsizlik Şurası bu gün (8 aprel 2026) erkən saatlarda qeyd edib ki, bu təklif daha geniş bir sazişin əldə olunmasına yönəlmiş müzakirələr üçün əsas çərçivə kimi istifadə ediləcək.
İRİB açıqlamaya istinadən bildirib ki, həmin təklifə təcavüzkar hərəkətlərə qarşı zəmanətlər, İranın Hörmüz boğazı üzərindəki nəzarətinin davam etdirilməsi və uranın zənginləşdirilməsi hüququnun tanınması daxildir.
Plan həmçinin ABŞ-nin bütün əsas və ikinci dərəcəli sanksiyalarının ləğvini, BMT Təhlükəsizlik Şurası və Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyinin (BAEA) İrana qarşı qərarlarının dayandırılmasını, Tehrana təzminat ödənilməsini və ABŞ hərbi qüvvələrinin regiondan çıxarılmasını tələb edir.
Danışıqlar üçün çərçivə
Şura vurğulayıb ki, yekun saziş İranın şərtlərinin yerinə yetirilməsindən və detalların dəqiqləşdirilməsindən asılıdır. Danışıqlar müddətində Hörmüz boğazından təhlükəsiz keçid İran silahlı qüvvələri ilə koordinasiyalı şəkildə təmin ediləcək.
Müzakirələrin aprelin 10-da Pakistanın vasitəçiliyi ilə İslamabadda başlaması və iki həftə davam etməsi gözlənilir.
ABŞ prezidenti Donald Tramp daha əvvəl Tehranın təklifini danışıqlar üçün "tətbiq oluna bilən bir əsas" kimi xarakterizə etmiş, Vaşinqtonun həmin müddət ərzində İrana qarşı hücumları dayandıracağını bildirmişdi.
İran mediasının məlumatına görə, təklif ABŞ-nin bütün əsas və ikinci dərəcəli sanksiyalarının ləğvini, BMT Təhlükəsizlik Şurasının qərarlarının və BAEA İdarə Heyətinin İrana qarşı tədbirlərinin sona çatdırılmasını və təzminat ödənilməsini nəzərdə tutur.
Plan həmçinin ABŞ hərbi qüvvələrinin regiondan geri çəkilməsini və Livan da daxil olmaqla bütün cəbhələrdə hücumların dayandırılmasını hədəfləyir. İran mediasında yayılan əlavə detallar bu təklifin müharibəni bitirmək üçün daha geniş bir çərçivə təqdim etdiyini göstərir.
"New York Times"ın xəbərinə görə, pakistanlı vasitəçilər kanalı ilə ötürülən plan daimi həll axtarışındadır və münaqişəni sona çatdırmaq üçün hərtərəfli bir yol xəritəsi xüsusiyyəti daşıyır.
Təklif həmçinin İran və Oman arasında bölüşdürüləcək, gəmi başına 2 milyon dollarlıq rüsum müqabilində Hörmüz boğazının dəniz hərəkəti üçün yenidən açılmasını nəzərdə tutur.
İran birbaşa təzminat əvəzinə, tranzit gəlirlərindən əldə etdiyi payı ABŞ və İsrail hücumları zamanı zərər görmüş infrastrukturun yenidən qurulması üçün istifadə edəcək.
