DÜNYA
3 dəqiqə oxuma
İsrail İordan çayının qərb sahilindəki tarixi ərazini qanunsuz ələ keçirmək qərarını elan edib
Sənədlər İsrail Mülki Administrasiyasının işğal olunmuş ərazidəki əsas arxeoloji abidə olan Sebastiyanın böyük hissəsini müsadirə etməyi planlaşdırdığını ortaya qoyub
İsrail İordan çayının qərb sahilindəki tarixi ərazini qanunsuz ələ keçirmək qərarını elan edib
İordan çayının qərb sahilindəki tarixi ərazi(Reuters/ARXİV) / Reuters
21 noyabr 2025

Hökumət sənədinə görə, Fələstin ərazilərində məskunlaşma zorakılığına qarşı təzyiq altında olmasına baxmayaraq, İsrail işğal olunmuş İordan çayının qərb sahilindəki əsas tarixi ərazinin böyük hissəsini müsadirə etməyi planlaşdırır.

"Associated Press" agentliyinin noyabrın 20-də əldə etdiyi sənədlərə görə, İsrail Mülki Administrasiyası İordan çayının qərb sahilindəki əsas arxeoloji abidə olan Sebastiyanın böyük hissəsini müsadirə etmək niyyətində olduğunu açıqlayıb.

Məskunlaşma əleyhinə nəzarət qrupu "Peace Now" ərazinin təxminən 1800 dunam (təxminən 180 hektar və ya 450 akr) ərazini əhatə etdiyini və bunun İsrailin arxeoloji cəhətdən əhəmiyyətli torpaqlar üzərindəki ən böyük müsadirə olduğunu bildirib.

Bu addım İsrail köçkünlərinin Beytləhm yaxınlığında yeni, icazəsiz yaşayış məntəqəsinin salınmasını qeyd etmələri və bir fələstinli vəkilin İordan çayının qərb sahilində bir fəalın saxlanılıb xəstəxanaya yerləşdirildiyini bildirməsi ilə əlaqədar olaraq atılıb.

Digər tərəfdən, "Human Rights Watch" təşkilatı İsrailin bu il İordan çayının qərb sahilinin üç qaçqın düşərgəsindən 32 min fələstinlini zorla çıxarmaqla müharibə cinayətləri törətmiş ola biləcəyini bildirib.

İsrail miras ərazisini ələ keçirəcək

12 noyabrda verilən İsrail əmrində Sebastiya ərazisində ələ keçirməyi planlaşdırdığı torpaq sahələri sadalanır. Sənədi AP-yə təqdim edən "Peace Now" təşkilatı minlərlə zeytun ağacının yetişdiyi məşhur arxeoloji ərazinin fələstinlilərə məxsus olduğunu bildirib.

Burada xristianlar və müsəlmanlar Yəhya peyğəmbərin dəfn olunduğu yer olduğuna inanırlar.

İsrail 2023-cü ildə ərazini turistik məkana çevirmək planlarını açıqlayıb.

"Peace Now" və digər bir hüquq təşkilatının məlumatına görə, hökumət ərazinin inkişafı üçün 30 milyon şekeldən (9,24 milyon dollar) çox vəsait ayırıb, qazıntılar isə artıq başlayıb.

Əmrə əsasən, fələstinlilərin elan edilmiş qərardan apelyasiya şikayəti vermək üçün 14 günü var.

"Peace Now"a görə, İsrail tərəfindən əvvəllər ələ keçirilən ən böyük tarixi torpaq sahəsi işğal olunmuş İordan çayının qərb sahilinin cənubundakı Susya kəndində 286 dunam (70 akr) olub.

Köçkünlər qeyri-qanuni olaraq yeni post istifadəyə veriblər

İsrailli köçkünlər Beytləhm yaxınlığında icazəsiz yeni post yaratdıqlarını bildiriblər.

Yerli Etzion qəsəbə şurasının rəhbəri Yaron Rosenthal qəsəbəni alqışlayıb.

Yeni post noyabrın 20-də bir israillinin bıçaqlanaraq öldürüldüyü sıx yol ayrıcının yaxınlığındadır.

HƏMAS hücuma görə məsuliyyəti öz üzərinə götürməyib, lakin açıqlamada bunu "işğalın Fələstin məsələsini ləğv etmək cəhdlərinə normal cavab" kimi xarakterizə edərək, İsrail təcavüzünün cavabsız qalmayacağını bildirib.

"Peace Now"un qəsəbə monitorinq proqramının direktoru Hagit Ofran bildirib ki, post əvvəllər İsrail hərbi bazası olan ərazidə qurulub. Kökçünlər tərəfindən internetdə paylaşılan fotolarda müvəqqəti evlər və buldozerlər işləyir.

İsrail 1967-ci il müharibəsində gələcək Fələstin dövləti üçün nəzərdə tutulmuş İordan çayının qərb sahilini, Şərqi Qüdsü və Qəzzanı ələ keçirib. İsrail İordan çayının qərb sahili ərazisində əsasən qanunsuz yaşayış məntəqələrində 500 mindən, mübahisəli Şərqi Qüdsdə isə 200 mindən çox yəhudi yerləşdirib.

İsrail hökumətində məskunlaşma siyasətini müəyyən edən maliyyə naziri Bezalel Smotriç və ölkənin polis qüvvələrinə nəzarət edən Nazirlər Kabineti naziri İtamar Ben-Qvir də daxil olmaqla, məskunlaşma hərəkatının ifrat sağçı tərəfdarları üstünlük təşkil edir.

ABŞ dövlət katibi Marko Rubio işğal olunmuş İordan çayının qərb sahilində qanunsuz İsrail kökçünləri tərəfindən son zamanlar artan zorakılıqdan narahatlığını bildirib. Jurnalistlərin işğal olunmuş İordan çayının qərb sahilindəki son hadisələrin Qəzza atəşkəsinə təhlükə yaradıb-yaratmayacağı ilə bağlı sualına o, "Ümid edirəm ki, yox. Biz bunun baş verəcəyini gözləmirik. Bunun qarşısını almaq üçün əlimizdən gələni edəcəyik" cavabını verib.