İQTİSADİYYAT
2 dəqiqə oxuma
Türkiyənin iqtisadiyyatı son 22 ildə necə dəyişdi?
Ticarət Nazirliyi bildirir ki, qlobal böhranlar fonunda Türkiyə "fasiləsiz artım davam edir" və 2025-ci ilin sonuna qədər 390 milyard dollarlıq ixracat hədəfinə çatılacaq.
Türkiyənin iqtisadiyyatı son 22 ildə necə dəyişdi?
Türkiyənin iqtisadiyyatı / AA

Ticarət Nazirliyi qlobal böhranlara baxmayaraq, Türkiyənin "fasiləsiz böyümə uğurunun davam etdiyini" və 390 milyard dollarlıq ixrac hədəfinin 2025-ci ilin sonuna qədər reallaşacağını bildirib.

Rəcəb Tayyib Ərdoğanın əvvəlcə baş nazir, sonra isə prezident seçilməsindən sonra 22 il ərzində Türkiyə iqtisadiyyatı tamam dəyişib. Bu dövrdə Ümumi Daxili Məhsul (ÜDM) real ifadədə hər il 5,3% artaraq 2025-ci ilin ikinci rübündə 1,37 trilyon dollara çataraq bütün zamanların ən yüksək səviyyəsinə qalxıb.

Ticarət Nazirliyindən verilən açıqlamada Ərdoğanın vəzifəyə başlamasından bir il əvvəl, yəni 2002-ci ildə 238 milyard dollar olan Türkiyənin ÜDM-nin 2024-cü ildə ilk dəfə 1 trilyon dollar həddini keçdiyi bildirilib.

Ərdoğanın 390 milyard dollarlıq ixrac hədəfinə də bu ilin sonuna qədər çatılacağı gözlənilir. Bundan əlavə, ölkənin milli gəlirinin 1,4 trilyon dollara yüksələcəyi proqnozlaşdırılır.

Nazirliyin açıqlamasında "Türkiyə son on ildə OECD-nin ən sürətlə böyüyən iqtisadiyyatlarından biri olub. BVF 2025-ci ilin iyul ayı hesabatında 2025-ci il üçün böyümə proqnozunu 3,0%-ə qaldırıb. 2020-ci ildən bu yana qlobal böhranlara baxmayaraq, 19 rübdür ki, fasiləsiz artım davam edib" ifadələri işlədilib.

Nazirlik Türkiyənin adambaşına milli gəlirinin 2002-ci ildəki 3608 dollardan 2025-ci ilin birinci rübünün sonunda 15 min 971 dollara yüksəldiyini açıqlayıb.

Digər tərəfdən, Türkiyənin 2023-cü ilin may ayında 55,1 milyard dollar olan illik cari kəsiri, 2024-cü ilin sonunda 10 milyard dollara qədər azalıb. Ölkənin mal və xidmət ixracı 1923-cü ildə Cümhuriyyətin qurulmasından bu yana ən yüksək səviyyə olan 377 milyard dollara çatıb.

Cari ilin yanvar-iyul dövründə Türkiyənin ixracı 156,4 milyard dollara çatıb. Bunun 67,8 milyard dolları Aİ ölkələrinə gedib ki, bu da 8,5% artım deməkdir. Almaniya, Böyük Britaniya, ABŞ, İtaliya və İraq ilin ilk altı ayında Türkiyə ixracatını ən çox alan ölkələr sırasındadır.

Bundan başqa, Türkiyənin xidmətlər sektorunda ticarət profisiti keçən il 62 milyard dollara çatıb və bu sektorda dünyanın beşinci ən böyük ölkəsi olub.

Bəyanatda həmçinin, “115 yüksək səviyyəli əlaqə saxlanılıb və 37 beynəlxalq görüşdə iştirak edilib. Türk Dövlətləri Təşkilatı, Avropa İttifaqı, Afrika İttifaqı, İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı, İƏİT və Balkan ölkələri ilə ticarət əməkdaşlığı və sərmayə qoyuluşu sahəsində yeni təşəbbüslər irəli sürülməkdə davam edir" deyilib.

Türkiyə 2028-ci ilə qədər uzaq şərq ölkələrinə ixracı 50 milyard dollara çatdırmağı hədəfləyən Uzaq Şərq Strategiya çərçivəsini də həyata keçirib.İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı ölkələrinə ixracın artırılması təşəbbüsü ilə bu ölkələrin Türkiyənin ümumi ixracatındakı payının 30%-ə yüksəlməsi gözlənilir.

Araşdırma
ABŞ Braziliyaya %25 gömrük rüsumu tətbiq edib
Türkiyə və Niderland iqtisadi əməkdaşlıq üçün yeni yol xəritəsi qəbul ediblər
Türkiyənin müdafiə ixrac gəliri NATO müttəfiqlərinə edilən satışlarla 11 milyard dollara yaxınlaşıb
Avropanın mühüm müdafiə sənayesi layihələrində ciddi böhran müşahidə olunur
Avropa İnvestisiya Bankı Türkiyənin ekoloji layihələrinə 200 milyon avro vəsait ayırdı
Türkiyə Kanada ilə azad ticarət sazişi danışıqlarına başlayır
Türkiyə 4 ayda 195 milyon dollarlıq limon ixrac edib
Mehmet Şimşək Qlobal İslam İqtisadiyyatı Sammitində mühüm bəyanatlar verdi
Razılıq əldə olunmadı: Neft qiymətləri qəfil yüksəldi
ABŞ ilə İran arasındakı gərginlik artdıqca fond bazarları aşağı düşüb, neft qiymətləri yüksəlib
Neft qiymətləri artmaqda davam edir
Cevdet Yılmaz: "Türkiyə qlobal qeyri-müəyyənlik mühitində investesiya imkanlarını gücləndirir"
Mehmet Şimşək Türkiyənin qlobal ticarət marşrutlarına yatırdığı investisiyalardan danışıb
BVF: Avropa daha yüksək inflyasiya və daha yavaş böyüməyə doğru sürüklənə bilər
Türkiyə və Dünya Bankı arasında 1,67 milyard avroluq müqavilə imzalandı
ABŞ-nin blokada qərarı neft qiymətlərinin kəskin bahalaşmasına səbəb oldu
Neft qiymətləri düşür, qlobal səhmlər yüksəlir
Hörmüz boğazında yaranan fasilələr Türkiyəni etibarlı alternativ tranzit yol edir
FAO:''Müharibə səbəbindən artan enerji və gübrə xərcləri ərzaq qiymətlərini artırır''
Neftin qiyməti rekord həddə çatıb