Xilasetmə qrupları Əfqanıstanda bu həftə baş verən zəlzələlərdə dağılmış evlərin dağıntıları altından cəsədləri çıxarmaq üçün mübarizə aparır. Sağ qalanlar üçün vaxt bitdikcə, qlobal yardım agentlikləri xəbərdarlıq edir ki, qida, sığınacaq və dərman üçün vəsait azalır.
Axtarış işləri dünən də axşam saatlarında zəlzələdən zərər çəkmiş şərq dağlıq ərazilərdə davam etdirilib. Taliban daha çox cəsədin tapıldığını və ölənlərin sayının 1457 nəfəri ötdüyünü açıqlasa da, hələlik dəqiq hesablamalar hazırlanmayıb.
Ən çox zərər çəkmiş Kunar əyalətində sağ qalan Alem Jan "Sahibi olduğumuz hər şey məhv oldu. Evimiz dağıddı və bütün əşyalarımız itdi. Bizə sadəcə paltarlar qaldı" deyib.
Avqustun 31-də baş verən 6 bal gücündə ilk zəlzələ Kunar və Nangarhar əyalətlərində geniş dağıntılara səbəb oldu. Bu, Əfqanıstanda son illərdə ən ölümcül zəlzələlərdən biridir. Zəlzələ 10 km (6 mil) dərinlikdə baş verib.
Sentyabrın 3-də baş verən 5,5 bal gücündə ikinci zəlzələ dağlardan uçan qayalar və ucqar kəndlərə gedən yolların bağlanması, xilasetmə işlərini yarımçıq qoyması nəticəsində panikaya səbəb olub.
Səlahiyyətlilər təxminən 3400 nəfərin yaralandığını, 6700-dən çox evin dağıldığını bildiriblər. Birləşmiş Millətlər Təşkilatı insanların hələ də dağıntılar altında qaldığını bildirib və sağ qalanların vaxtı bitdikcə ölənlərin sayının arta biləcəyi barədə xəbərdarlıq edib.
Beynəlxalq Qızıl Xaç və Qızıl Aypara Cəmiyyətləri Federasiyası (IFRC) bəyan edib ki, humanitar ehtiyaclar “çoxdur və sürətlə artır”. İlkin məlumatlara görə, 84 000 insan birbaşa və dolayısı ilə təsirlənib, minlərlə insan isə evlərini tərk edib.
Kunar vilayətinin bəzi kəndlərində bütün ev təsərrüfatları dağıdılıb. Ailə üzvlərini ümidsizcəsinə axtaran sağ qalanlar dağıntıları təmizləyiblər, cəsədləri toxunmuş xərəklərdə daşıyıblar və kömək gəlməsini gözləyərkən qəbirlər qazıblar.
"Reuters" telekanalının görüntülərində kişilərin kürək və un kisələri ilə doldurulmuş yük maşınlarının yüksək yamaclarda ucqar kəndlərə doğru getdiyi göstərilir. Səlahiyyətlilər helikopterlərin enə bilmədiyi onlarla komando bölməsini yerləşdirib.
Müharibə, yoxsulluq və azalan yardımdan sarsılan 42 milyon əhalisi olan Cənubi Asiya ölkəsində xilasetmə və yardım səyləri üçün resurslar məhduddur. Sərt hava əlavə problem yaradır.
Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı 3 milyon dollarlıq maliyyə çatışmazlığına istinad edərək, artan tələbat fonunda dərman, travma dəstləri və zəruri ləvazimat göndərilməsinin davam etməsinin vacib olduğunu bildirib. Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Ümumdünya Ərzaq Proqramının ölkə direktoru Con Aylieff bildirib ki, sağ qalanlara dörd həftə kifayət edəcək qədər vəsait və ehtiyatlar var.
Norveç Qaçqınlar Şurasından Jakob Karidi donorların təkcə həyat xilasedici yardımı deyil, həm də əfqanların davam edən böhranlardan kənarda gələcəyini təmin etməyin, uzunmüddətli dəstək vermələrinin vacibliyini vurğulayaraq deyib: "Zəlzələ Əfqanıstanın bir-birinin ardınca böhranla üzləşməsinə icazə verilməyəcəyini xatırlatmalıdır".
