İQTİSADİYYAT
3 dəqiqə oxuma
Tramp ticarət razılaşmasının bitməsinə bir neçə saat qalmış geniş tariflər tətbiq edib
Ağ Evin məlumatına görə, icra sərəncamı ABŞ-ın artan illik ticarət kəsirini effektiv şəkildə aradan qaldırmaq məqsədi ilə tarif tənzimləmələrinə düzəlişlər təklif edir
Tramp ticarət razılaşmasının bitməsinə bir neçə saat qalmış geniş tariflər tətbiq edib
Trump signs order imposing new tariffs on broad range of US trading partners set to take effect in seven days. / AP

Ağ Evin məlumatına görə, icra sərəncamı ABŞ-ın artan illik ticarət kəsirini effektiv şəkildə həll etmək məqsədi ilə tarif tənzimləmələrinə düzəlişlər təklif edir.

Bildirilib ki, ABŞ prezidenti Donald Tramp bütün ölkələr üçün baza tariflərini, eləcə də bəzi ölkələrlə qarşılıqlı tarif dərəcələrini dəyişdirən sərəncam imzalayıb.

Sərəncam iyulun 31-də Trampın ticarət razılaşmaları üçün son tarixdən bir neçə saat əvvəl qüvvəyə minib.

Ağ Ev daha sonra bəzi idxallarda 41%-ə çatan dərəcələrlə yeni tariflərin ətraflı siyahısını açıqlayıb.

Trampın sərəncamı onlarla ölkədən və xarici ərazilərdən ABŞ-a idxal olunan mallara 10%-dən 41%-ə qədər qarşılıqlı tariflər tətbiq edir.

Hindistanın ABŞ-a ixracı üçün tarif dərəcəsi 25%, Tayvan üçün 20%, Cənubi Afrika üçün isə 30% müəyyən edilib.

Tramp həmçinin Kanadaya tarifləri 25%-dən 35%-ə qaldırıb. Gecə yarısına qədər ticarət sövdələşməsinə nail olunmasa, bu hərəkət son tarix yaxınlaşdıqca təzyiqi artırır.

Qərar tariflərdən yan keçmə cəhdlərini hədəfləyir

Yeni tariflər yeddi gün ərzində ABŞ-ın geniş ticarət tərəfdaşları üçün qüvvəyə minəcək.

Ağ Evin bəyanatında bildirilib ki, sərəncam ABŞ-ın illik mal ticarəti kəsrini daha çox aradan qaldırmaq üçün seçilmiş ölkələr üçün qarşılıqlı tarif dərəcələrinə düzəlişlər edir.

Bəyanatda "Bu qətiyyətli addım Amerika işçilərini, fermerlərini və istehsalçılarını qorumaq və ABŞ-ın müdafiə sənayesi bazasını gücləndirmək üçün ədalətli, balanslı və qarşılıqlı ticarət əlaqələrini təmin etməklə ölkənin milli təhlükəsizliyinə və iqtisadiyyatına qarşı xarici təhdidlərdən qorunmaq üçün Prezidentin səylərini əks etdirir" deyilib.

14257 saylı İcra Sərəncamına əsaslanan yeni sərəncam, Əlavə I-də sadalanan ölkələrdən idxala onların ticarət təcrübələrindən asılı olaraq 10%-dən 41%-ə qədər tariflər tətbiq edir.

Məsələn, Böyük Britaniya kimi ölkələr 10%, Suriyaya isə 41%-ə qədər tariflər tətbiq olunacaq.

Avropa İttifaqı xüsusi müddəalara tabedir: hazırda tarifləri 15%-dən çox olan mallar əlavə rüsumlara məruz qalmayacaq, 15%-dən aşağı tariflərə tabe olan mallar isə cəmi 15%-ə qədər artırılacaq.

Siyahıda olmayan ölkələrdən idxala standart 10% tarif tətbiq olunacaq.

Sərəncam həmçinin yeni rüsumlardan qaçmaq üçün üçüncü ölkələr vasitəsilə tranzit vasitəsilə tariflərdən yayınma cəhdlərini hədəfləyir və bu cür mallara 40%-ə qədər yüksək tarif tətbiq edir.

Tramp aprelin 2-də dünya ölkələri üçün geniş tariflər elan etdi və daha sonra danışıqlar davam edərkən ayrı-ayrı ölkələr üçün 10% baza dərəcəsi təyin etdi.

Prezident ölkələrə danışıqlar qrupu ilə razılığa gəlmək üçün avqustun 1-nə son tarix qoyub, əks halda idxal rüsumlarının artırılması ilə üzləşəcəklərini bəyan edib.

ABŞ-ın 2024-2025-ci illər üzrə nəqliyyat məlumatlarına və ölkə üzrə idxal məlumat bazasına əsasən, ABŞ-ın ilk 10 idxal tərəfdaşı bunlardır:

1. Meksika: 509.98 milyard dollar (15.2%)

2. Çin: 462.63 milyard dollar (13.8%)

3. Kanada: 422.17 milyard dollar (12.6%)

4. Almaniya: 163.54 milyard dollar (4.9%)

5. Yaponiya: 152.06 milyard dollar (4.5%)

6. Vyetnam: 142.47 milyard dollar (4.2%)

7. Cənubi Koreya: 135.46 milyard dollar (4%)

8. Tayvan: 118.73 milyard dollar (3.5%)

9. İrlandiya: 103.75 milyard dollar (3.1%)

10. Hindistan: 91.23 milyard dollar (2.7%)

Araşdırma
Türkiyənin müdafiə ixrac gəliri NATO müttəfiqlərinə edilən satışlarla 11 milyard dollara yaxınlaşıb
Avropanın mühüm müdafiə sənayesi layihələrində ciddi böhran müşahidə olunur
Avropa İnvestisiya Bankı Türkiyənin ekoloji layihələrinə 200 milyon avro vəsait ayırdı
Türkiyə Kanada ilə azad ticarət sazişi danışıqlarına başlayır
Türkiyə 4 ayda 195 milyon dollarlıq limon ixrac edib
Mehmet Şimşək Qlobal İslam İqtisadiyyatı Sammitində mühüm bəyanatlar verdi
Razılıq əldə olunmadı: Neft qiymətləri qəfil yüksəldi
ABŞ ilə İran arasındakı gərginlik artdıqca fond bazarları aşağı düşüb, neft qiymətləri yüksəlib
Neft qiymətləri artmaqda davam edir
Cevdet Yılmaz: "Türkiyə qlobal qeyri-müəyyənlik mühitində investesiya imkanlarını gücləndirir"
Mehmet Şimşək Türkiyənin qlobal ticarət marşrutlarına yatırdığı investisiyalardan danışıb
BVF: Avropa daha yüksək inflyasiya və daha yavaş böyüməyə doğru sürüklənə bilər
Türkiyə və Dünya Bankı arasında 1,67 milyard avroluq müqavilə imzalandı
ABŞ-nin blokada qərarı neft qiymətlərinin kəskin bahalaşmasına səbəb oldu
Neft qiymətləri düşür, qlobal səhmlər yüksəlir
Hörmüz boğazında yaranan fasilələr Türkiyəni etibarlı alternativ tranzit yol edir
FAO:''Müharibə səbəbindən artan enerji və gübrə xərcləri ərzaq qiymətlərini artırır''
Neftin qiyməti rekord həddə çatıb
Neft qiymətləri düşüb, İran müharibəsinin səngiyəcəyinə dair ümidlər səhm bazarlarını yüksəldib
İsrail iqtisadiyyatı Qəzzadakı iki illik soyqırım səbəbindən 57 milyard dollar itirib